Trong bối cảnh các vụ cháy nổ xảy ra ngày càng phức tạp tại khu dân cư, nhà xưởng và cơ sở kinh doanh, việc siết chặt quy định về phòng cháy chữa cháy (PCCC) đang trở thành yêu cầu cấp thiết. Chính vì vậy, Chính phủ đã ban hành Nghị định 69/2026/NĐ-CP nhằm tăng cường chế tài xử phạt và nâng cao trách nhiệm của cá nhân, doanh nghiệp trong công tác phòng cháy chữa cháy.
So với các quy định trước đây như Nghị định 144/2021/NĐ-CP hay Nghị định 136/2020/NĐ-CP, nghị định mới có nhiều điểm thay đổi đáng chú ý, đặc biệt là mức phạt cao hơn, quy định chi tiết hơn và mở rộng phạm vi xử lý vi phạm.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ những mức phạt mới về PCCC trong Nghị định 69/2026 để tránh những rủi ro pháp lý không đáng có.
Mục Lục
Vì sao Nghị định 69/2026 về PCCC được ban hành?
Trong những năm gần đây, nhiều vụ cháy lớn gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản đã xảy ra tại các khu dân cư, quán karaoke, nhà trọ, xưởng sản xuất… Nguyên nhân chủ yếu đến từ:
- Hệ thống điện quá tải
- Thiếu thiết bị chữa cháy ban đầu
- Không có lối thoát hiểm
- Không kiểm tra, bảo trì thiết bị PCCC định kỳ
- Chủ cơ sở chưa tuân thủ đầy đủ quy định an toàn
Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, phần lớn các vụ cháy nghiêm trọng đều có dấu hiệu vi phạm quy định PCCC trước đó.
Chính vì vậy, việc ban hành Nghị định 69/2026/NĐ-CP nhằm:
- Tăng tính răn đe đối với hành vi vi phạm
- Nâng cao trách nhiệm của chủ cơ sở
- Bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân
- Chuẩn hóa quy định an toàn cháy nổ trong đô thị hiện đại
Những mức phạt mới trong Nghị định 69/2026 về PCCC
Dưới đây là những nhóm vi phạm phổ biến và mức xử phạt đáng chú ý mà cá nhân và doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý.
1. Phạt tiền khi không trang bị thiết bị PCCC bắt buộc
Theo quy định mới, các cơ sở kinh doanh, nhà trọ, cửa hàng, văn phòng… phải trang bị thiết bị PCCC tối thiểu.
Nếu vi phạm sẽ bị xử phạt:
- Phạt từ 3 – 5 triệu đồng
- Không trang bị bình chữa cháy theo quy định
- Phạt từ 5 – 10 triệu đồng
- Bình chữa cháy đã hết hạn sử dụng
- Bình không còn áp suất
- Thiết bị không hoạt động
- Phạt từ 10 – 20 triệu đồng
- Cố tình không trang bị hệ thống chữa cháy theo yêu cầu của cơ quan chức năng
Ngoài tiền phạt, cơ sở còn có thể bị yêu cầu tạm dừng hoạt động để khắc phục.
2. Phạt nặng nếu che chắn hoặc khóa lối thoát hiểm
Một trong những nguyên nhân khiến nhiều vụ cháy trở nên thảm khốc chính là không có lối thoát nạn.
Theo Nghị định 69/2026:
- Phạt từ 15 – 25 triệu đồng nếu:
- Chặn lối thoát hiểm
- Khóa cửa thoát hiểm khi có người bên trong
- Phạt từ 30 – 50 triệu đồng nếu:
- Thiết kế công trình không đảm bảo lối thoát nạn
- Cố tình bịt kín lối thoát
Đây là mức phạt được đánh giá tăng mạnh so với trước đây.
3. Phạt khi không tổ chức tập huấn PCCC
Các cơ sở sản xuất, kinh doanh có nhiều nhân viên bắt buộc phải:
- Tổ chức tập huấn PCCC định kỳ
- Huấn luyện kỹ năng thoát nạn
- Diễn tập chữa cháy
Nếu không thực hiện:
- Phạt từ 5 – 10 triệu đồng
- Không tổ chức huấn luyện PCCC
- Phạt từ 10 – 15 triệu đồng
- Không cấp chứng nhận huấn luyện PCCC cho nhân viên
4. Phạt khi hệ thống báo cháy không hoạt động
Hệ thống báo cháy tự động là thiết bị quan trọng giúp phát hiện cháy sớm.
Theo quy định mới:
- Phạt từ 10 – 20 triệu đồng
- Hệ thống báo cháy không hoạt động
- Phạt từ 20 – 40 triệu đồng
- Không bảo trì hệ thống báo cháy
- Phạt từ 40 – 60 triệu đồng
- Cố tình tắt hệ thống báo cháy
Các cơ sở như:
- Chung cư mini
- Khách sạn
- Nhà xưởng
- Trung tâm thương mại
đều bắt buộc phải đảm bảo hệ thống này hoạt động ổn định.
5. Phạt nặng nếu không thẩm duyệt PCCC
Một trong những vi phạm nghiêm trọng nhất là xây dựng công trình nhưng không thẩm duyệt PCCC.
Theo Nghị định 69/2026/NĐ-CP, mức phạt có thể lên đến:
- 50 – 80 triệu đồng
- Công trình không có hồ sơ thẩm duyệt
- 80 – 100 triệu đồng
- Đưa công trình vào sử dụng khi chưa nghiệm thu PCCC
Ngoài ra, công trình có thể bị:
- Đình chỉ hoạt động
- Buộc cải tạo hệ thống PCCC
6. Phạt khi vi phạm quy định an toàn điện
Nhiều vụ cháy xuất phát từ hệ thống điện không đảm bảo.
Các hành vi vi phạm thường gặp:
- Câu mắc điện tạm bợ
- Sử dụng dây điện kém chất lượng
- Không kiểm tra hệ thống điện
Mức phạt:
- Phạt từ 3 – 7 triệu đồng
- Lắp đặt hệ thống điện không đảm bảo an toàn
- Phạt từ 10 – 15 triệu đồng
- Không kiểm tra định kỳ hệ thống điện tại cơ sở kinh doanh
7. Mức phạt tối đa có thể lên tới 100 triệu đồng
Theo Nghị định 69/2026/NĐ-CP, mức phạt tối đa có thể lên đến:
- 100 triệu đồng đối với cá nhân
- 200 triệu đồng đối với tổ chức
Trong trường hợp vi phạm nghiêm trọng gây hậu quả lớn, cá nhân hoặc tổ chức còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự Việt Nam.
Những ai cần đặc biệt chú ý Nghị định 69/2026?
Các đối tượng sau cần đặc biệt lưu ý quy định mới:
Chủ nhà trọ
Các khu nhà trọ, chung cư mini thường có mật độ người ở cao và nguy cơ cháy lớn.
Chủ quán kinh doanh
Quán café, karaoke, nhà hàng… là những nơi có nhiều thiết bị điện và vật liệu dễ cháy.
Chủ xưởng sản xuất
Nhà xưởng chứa nhiều nguyên vật liệu và máy móc dễ gây cháy nổ.
Doanh nghiệp
Doanh nghiệp phải đảm bảo hệ thống PCCC đạt chuẩn trước khi đưa công trình vào hoạt động.
Làm gì để tránh bị phạt theo Nghị định 69/2026?
Để tránh vi phạm quy định PCCC, các cá nhân và doanh nghiệp nên thực hiện các biện pháp sau:
1. Trang bị đầy đủ thiết bị PCCC
Các thiết bị cơ bản gồm:
- Bình chữa cháy
- Chuông báo cháy
- Đèn thoát hiểm
- Hệ thống báo cháy
2. Kiểm tra thiết bị định kỳ
Thiết bị PCCC cần được kiểm tra ít nhất 6 – 12 tháng/lần để đảm bảo hoạt động tốt.
3. Tập huấn kỹ năng PCCC
Nhân viên nên được đào tạo:
- Cách sử dụng bình chữa cháy
- Cách thoát hiểm khi cháy
- Cách xử lý sự cố ban đầu
4. Không chặn lối thoát hiểm
Lối thoát hiểm phải:
- Luôn thông thoáng
- Có đèn chỉ dẫn
- Không bị khóa
Xu hướng kiểm tra PCCC sẽ ngày càng chặt
Trong thời gian tới, lực lượng chức năng dự kiến sẽ tăng cường kiểm tra đột xuất các cơ sở kinh doanh.
Những lĩnh vực được kiểm tra nhiều gồm:
- Chung cư mini
- Nhà trọ
- Quán karaoke
- Nhà xưởng sản xuất
- Trung tâm thương mại
Điều này cho thấy tuân thủ PCCC không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là trách nhiệm bảo vệ cộng đồng.
Kết luận
Nghị định 69/2026/NĐ-CP về phòng cháy chữa cháy được xem là bước đi mạnh mẽ của Chính phủ nhằm giảm thiểu các vụ cháy nổ nguy hiểm trong xã hội.
Với nhiều mức phạt mới cao hơn và quy định chặt chẽ hơn, các cá nhân và doanh nghiệp cần nhanh chóng:
- Kiểm tra hệ thống PCCC
- Trang bị đầy đủ thiết bị
- Huấn luyện nhân viên
- Tuân thủ quy định an toàn
Bởi chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng, không chỉ là tiền phạt hàng chục triệu đồng mà còn là thiệt hại về người và tài sản.
Tham khảo: Bản scan đầy đủ nghị định 69/2026/NĐ-CP