Quy định PCCC mới cho chung cư, tòa nhà cao tầng – cư dân cần biết

Những vụ cháy lớn xảy ra tại các chung cư mini, tòa nhà cao tầng trong những năm gần đây đã để lại nhiều hậu quả nặng nề. Chính vì vậy, từ 01/7/2025, khi Luật PCCC 2024 và các nghị định hướng dẫn mới bắt đầu có hiệu lực, hàng loạt quy định PCCC mới cho chung cư và nhà cao tầng sẽ được áp dụng.

Điều này không chỉ ảnh hưởng đến chủ đầu tư, ban quản lý tòa nhà, mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lợi và nghĩa vụ của từng cư dân. Nếu không tuân thủ, cả tòa nhà có thể bị xử phạt, thậm chí đình chỉ hoạt động.

Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu:

• Những điểm mới trong quy định PCCC chung cư 2025.

• Các trang thiết bị PCCC bắt buộc phải có.

• Trách nhiệm của cư dân và ban quản lý.

• Mức xử phạt khi vi phạm.

Vì sao phải siết chặt PCCC chung cư, tòa nhà cao tầng?

Theo thống kê của Bộ Công an, chỉ trong 3 năm gần đây, số vụ cháy tại chung cư, nhà ở nhiều tầng tăng gần 15% mỗi năm, phần lớn do:

• Chập điện từ thiết bị sinh hoạt.

• Sử dụng bếp gas, bếp từ không an toàn.

• Lối thoát hiểm bị che chắn hoặc khóa trái.

• Không trang bị hoặc không bảo dưỡng hệ thống PCCC.

Hậu quả không chỉ thiệt hại về tài sản, mà còn cướp đi sinh mạng nhiều người. Do đó, các quy định mới 2025 ra đời nhằm:

• Bắt buộc chủ đầu tư và ban quản lý nâng cấp hệ thống PCCC.

• Tăng trách nhiệm của cư dân trong việc tuân thủ nội quy.

• Siết chặt xử phạt, đảm bảo tính răn đe.

Quy định PCCC mới cho chung cư, tòa nhà cao tầng 2025

Theo QCVN 06:2023/BXD (Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn cháy cho nhà và công trình) và các văn bản hướng dẫn PCCC mới, các điểm chính bao gồm:

Thẩm duyệt và nghiệm thu PCCC bắt buộc

• Mọi chung cư, tòa nhà cao tầng chỉ được đưa vào sử dụng khi đã được nghiệm thu PCCC.

• Công trình chưa được nghiệm thu mà cho dân vào ở sẽ bị phạt nặng, thậm chí đình chỉ hoạt động.

Trang bị hệ thống PCCC đầy đủ

• Hệ thống báo cháy tự động: lắp đặt ở toàn bộ hành lang, sảnh, tầng hầm.

• Hệ thống chữa cháy vách tường và sprinkler tự động: bắt buộc cho nhà cao trên 9 tầng.

• Đèn chiếu sáng sự cố, đèn thoát hiểm: bố trí tại tất cả hành lang, lối thoát.

• Bình chữa cháy xách tay: đặt ở hành lang, cầu thang, mỗi tầng tối thiểu 2 bình.

Lối thoát hiểm và hành lang an toàn

• Mỗi tòa nhà cao tầng phải có ít nhất 2 buồng thang thoát hiểm kín.

• Lối thoát nạn phải luôn thông thoáng, không bị che chắn, khóa trái.

• Hành lang chung cư phải có cửa chống cháy, giới hạn lửa lan trong ít nhất 60 phút.

Bảo dưỡng, kiểm định định kỳ

• Hệ thống PCCC phải được kiểm tra 6 tháng/lần và có biên bản lưu lại.

• Bình chữa cháy phải được nạp sạc định kỳ để đảm bảo áp suất.

Trách nhiệm của cư dân

• Không để xe, đồ đạc chắn lối thoát hiểm.

• Không tự ý thay đổi kết cấu căn hộ ảnh hưởng đến PCCC.

• Không hút thuốc, nấu nướng ở khu vực cấm.

• Tham gia tập huấn PCCC định kỳ do ban quản lý tổ chức.

Trách nhiệm của chủ đầu tư và ban quản lý

Theo quy định 2025, chủ đầu tư và ban quản lý tòa nhà có trách nhiệm:

1. Trang bị đầy đủ hệ thống PCCC đạt chuẩn trước khi bàn giao cho cư dân.

2. Tổ chức bảo dưỡng, kiểm định thiết bị PCCC định kỳ.

3. Niêm yết nội quy, sơ đồ thoát nạn ở sảnh, hành lang.

4. Tổ chức tập huấn, diễn tập PCCC ít nhất 1 lần/năm cho cư dân.

5. Bố trí lực lượng PCCC cơ sở trực 24/24 tại chung cư.

Nếu vi phạm, chủ đầu tư/ban quản lý sẽ bị xử phạt rất nặng, không thể đẩy trách nhiệm sang cư dân.

Mức xử phạt vi phạm PCCC trong chung cư 2025

Theo Nghị định mới (sửa đổi NĐ 136/2020/NĐ-CP), mức xử phạt vi phạm PCCC tại chung cư, nhà cao tầng như sau:

• Chung cư chưa nghiệm thu PCCC đã đưa dân vào ở: phạt 150 – 300 triệu đồng, đình chỉ hoạt động.

• Không bảo dưỡng, kiểm tra hệ thống PCCC định kỳ: phạt 50 – 80 triệu đồng.

• Khóa cửa thoát hiểm, để vật cản ở hành lang, cầu thang: phạt 20 – 40 triệu đồng.

• Không tổ chức tập huấn PCCC cho cư dân: phạt 30 – 50 triệu đồng.

• Không trang bị đầy đủ bình chữa cháy, đèn thoát hiểm: phạt 10 – 20 triệu đồng.

? Ngoài ra, nếu vi phạm dẫn đến cháy gây chết người, người đứng đầu có thể bị xử lý hình sự.

Cư dân cần làm gì để đảm bảo an toàn PCCC?

Mỗi cư dân chính là một mắt xích quan trọng trong công tác PCCC. Để tự bảo vệ mình và cộng đồng, cư dân nên:

• Ghi nhớ lối thoát hiểm gần căn hộ nhất.

• Kiểm tra định kỳ bình chữa cháy trong gia đình, đảm bảo còn áp lực.

• Không chặn lối đi chung bằng xe, xe đạp, hàng hóa.

• Tắt các thiết bị điện không cần thiết khi ra khỏi nhà.

• Tham gia tập huấn, diễn tập PCCC đầy đủ.

• Phản ánh ngay cho ban quản lý nếu phát hiện hệ thống PCCC hỏng hóc.

Checklist nhanh kiểm tra an toàn PCCC chung cư

1. ✅ Chung cư đã nghiệm thu PCCC chưa?

2. ✅ Có 2 thang thoát hiểm kín?

3. ✅ Bình chữa cháy còn áp suất và tem kiểm định?

4. ✅ Đèn thoát hiểm, chuông báo cháy hoạt động bình thường?

5. ✅ Lối thoát hiểm không bị khóa, không bị chắn?

6. ✅ Ban quản lý có tổ chức tập huấn PCCC định kỳ?

7. ✅ Hệ thống báo cháy, chữa cháy có bảo dưỡng định kỳ?

8. ✅ Hành lang, sảnh có sơ đồ thoát nạn, nội quy PCCC?

Nếu trả lời “Không” ở bất kỳ câu nào, chung cư của bạn đang không đạt chuẩn PCCC.

Kết luận

Từ 2025, các quy định PCCC mới cho chung cư và tòa nhà cao tầng sẽ được áp dụng nghiêm ngặt. Việc tuân thủ không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là yếu tố sống còn để bảo vệ tính mạng, tài sản cho hàng trăm, hàng nghìn cư dân sinh sống trong một tòa nhà.

? Vì vậy, cả chủ đầu tư, ban quản lý lẫn cư dân cần chủ động thực hiện đúng tiêu chuẩn, kiểm tra định kỳ và nâng cao ý thức phòng cháy chữa cháy.

Đầu tư cho PCCC chính là đầu tư cho sự an toàn của chính bạn và gia đình mình.